Το sharp electron μεγάλωσε. Έγινε Blue Dot.

Νέο όνομα, νέο domain. Οπότε μπορείς να διαβάζεις τα νεότερα εκεί. Στο http://www.BlueDot.gr

Advertisements

Μπλε τελείες.

Εννοώ τις φωτογραφίες της Γης από το διάστημα.

Η συγκεκριμένη δεν είναι η πρώτη, αλλά είναι μάλλον η πιο διάσημη. Λέγεται The Blue Marble και την τράβηξε το πλήρωμα του Apollo 17 -της τελευταίας επανδρωμένης αποστολής στο φεγγάρι- τον Δεκέμβριο του 1972. Έτσι φαίνεται η Γη από την απόσταση των 45.000 χιλιομέτρων. Για σύγκριση αναφέρω την ακτίνα της Γης, που προσεγγιστικά είναι 6.400 χιλιόμετρα και η απόσταση Γη-Σελήνη είναι περίπου 385.000 χιλιόμετρα.

The snapshot is one of the most widely distributed photographic images in existence. The image is one of the few to show a fully illuminated Earth, as the astronauts had the Sun behind them when they took the image. To the astronauts, Earth had the appearance and size of a glass marble, hence the name.

via

Τον περασμένο Ιανουάριο κυκλοφόρησε και η Blue Marble 2012, που αυτή τη φορά είναι μια συρραφή από μικρές φωτογραφίες τμημάτων της Γης, τραβηγμένες από το μετεωρολογικό δορυφόρο Suomi (που φέρει το όνομα ενός μετεωρολόγου). Μετά από κάμποσες ώρες Photoshop, το αποτέλεσμα είναι μια τεχνητή ουσιαστικά φωτογραφία, στην οποία όμως μπορείς να ζουμάρεις σε εξωφρενικό βαθμό. Έχει και δύο αδελφάκια, μια συμπληρωματική φωτογραφία με το άλλο ημισφαίριο, και την Black Marble (την είχα αναφέρει και παλαιότερα).

Κράτησα το καλύτερο για το τέλος.

Όταν σκεφτόμαστε πόσο μικρή είναι η Γη σε σχέση με τη γειτονιά μας, ή και το σύμπαν, είναι άλλο να βλέπεις τα σκίτσα του γαλαξία, και άλλο να βλέπεις μια κανονική φωτογραφία. Κάτι παρόμοιο πρέπει να είχαν στο μυαλό τους και όσοι αποφάσισαν το 1990 να στρέψουν την κάμερα του Voyager 1 προς τα εμάς, και από απόσταση 6.000.000.000 χιλιομέτρων να μας δώσουν αυτό:

Αυτή είναι η διάσημη φωτογραφία Pale Blue Dot, όπου η Γη φαίνεται πραγματικά σαν μια μπλε τελεία. Εκεί, στα δεξιά, πάνω στην ηλιαχτίδα. Η επιστημονική αξία της φωτογραφίας είναι μηδαμινή. Ίσα ίσα, υπήρχε κίνδυνος να καταστραφεί η κάμερα, επειδή λίγο πιο δίπλα από τη Γη είναι ο ήλιος. Άλλη είναι η αξία της φωτογραφίας, ούτε καν αισθητική. Μάλλον συναισθηματική. Μπορεί ας πούμε να εμπνεύσει κάποιον να γράψει ένα βιβλίο.

Τα τελευταία 22 χρόνια το Voyager έχει ταξιδέψει πολύ πιο μακριά (χωρίς να βγει έξω από το ηλιακό σύστημα ωστόσο), αλλά ακόμα και όταν τράβηξε τη φωτογραφία ήταν το αντικείμενο που έχει στείλει πιο μακριά ο άνθρωπος στην ιστορία του, ένα μπουκάλι στον ωκεανό. Συνολικά, από την εκτόξευσή του έχουν περάσει 35 χρόνια, 4 μήνες και 12 μέρες.

Ο Τιτάνας είναι πιο σαν τη Γη απ’ ό,τι νομίζαμε.

Ο Τιτάνας είναι με τεράστια διαφορά ο μεγαλύτερος δορυφόρος του Κρόνου (η φωτογραφία τον δείχνει σε κλίμακα). Και ξέραμε εδώ και χρόνια ότι έχει ατμόσφαιρα, καθώς και ότι αυτή αποτελείται από υδρογονάνθρακες. Κυρίως φυσικό αέριο δηλαδή, που όμως στους -178 βαθμούς Κελσίου δεν είναι αέριο. Ο Τιτάνας έχει θάλασσες, και κανονικό καιρό με εποχικές βροχοπτώσεις. Απλά αντί για νερό βρέχει μεθάνιο. Το νερό στους -178 βαθμούς (αυτή είναι η μέση θερμοκρασία στην επιφάνεια του Τιτάνα) δεν είναι απλά πάγος, είναι σκληρό σα βράχος.

Τον Σεπτέμβριο του 2012, το σκάφος Cassini της NASA (που ονομάζεται έτσι από τον Ιταλό αστρονόμο του 17ου αιώνα) μπόρεσε να δει μέσα από τα πυκνά σύννεφα της ατμόσφαιρας και συμπλήρωσε μερικά ενδιαφέροντα κομμάτια σε αυτό το παζλ. Μεταξύ άλλων, η NASA δημοσίευσε και αυτή τη φωτογραφία:

Φαίνεται ξεκάθαρα ένα μεγάλο ποτάμι. Είναι 20 φορές μικρότερο από το Νείλο. Και με τα καινούρια στοιχεία, ο Τιτάνας φιλοξενεί το μεγαλύτερο υγρό σύστημα που έχουμε βρει μέχρι στιγμής έξω από τη Γη.

Οργανικά μόρια, υγρό στοιχείο, εποχικοί κύκλοι. Μόνο η χαμηλή θερμοκρασία φαίνεται να στέκεται εμπόδιο στην ανάδυση ζωής και σ’ εκείνη τη γωνιά του ηλιακού μας συστήματος. Από την άλλη μεριά, συνεχώς ανακαλύπτουμε πως η ζωή είναι πολύ πιο ευέλικτη απ’ όσο νομίζαμε.

Ακόμα προτιμάω την εξερεύνηση στην Ευρώπη πάντως.

Ο Στήβεν Χώκινγκ μιλάει για τις μαύρες τρύπες.

Στην προσωπική του ιστοσελίδα, εδώ. Τα λέει απλά και ωραία.

The message of this lecture, is, that black holes ain’t as black as they are painted. They are not the eternal prisons they were once thought. Things ~can get out of a black hole, both to the outside, and possibly, to another universe. So, if you feel you are in a black hole, don’t give up. There’s a way out.

 

Έχει Ευρωπαίους η (άλλη) Ευρώπη;

Να και μια ομιλία για το μεσοπρόθεσμο μέλλον μας στο διάστημα. Το θέμα είναι φυσικά λίαν ενδιαφέρον. Ειδικά η ανάλυση των μεγάλων projects της ανθρωπότητας, από τις πυραμίδες μέχρι το Apollo 11, όπου τελικά βλέπουμε πως η χρηματοδότηση για αυτά δεν ήρθε ποτέ από τα μεγάλα ιδανικά, πάντα κάτι άλλο μπαίνει στη μέση (όπως ο ψυχρός πόλεμος).

Σε κάποιο σημείο λέει ο Νηλ πως θέλει να στείλει ένα Curiosity στην Ευρώπη (το δορυφόρο του Δία) που θα τρυπήσει τον πάγο στην επιφάνεια και θα εξερευνήσει τον ωκεανό από κάτω. Είναι μια πολύ καλή ιδέα.

Ο ωκεανός αυτός είναι τεράστιος, και είναι τόσο τόσο πιθανό να έχει ζωή μέσα! Η Γη φιλοξενούσε στον δικό της ωκεανό τις πρώτες μορφές ζωής μόλις είχε κλείσει 1 δις χρόνια. Η Ευρώπη είναι πολύ μακριά από τον ήλιο, και στον υπόγειο ωκεανό της θα επικρατεί βαθύ σκοτάδι. Αλλά αυτό δεν αποτελεί πρόβλημα για τη ζωή, αν κρίνουμε από τα βακτήρια που εντοπίζονται συχνά-πυκνά στην Ανταρκτική. Μια εξωγήινη μορφή ζωής θα έφερνε επανάσταση στη βιολογία. Ό,τι ξέρουμε για τη ζωή το ξέρουμε από τα δείγματα του πλανήτη μας, που όμως ανήκουν στην ίδια οικογένεια. Κάτι εντελώς ανεξάρτητο, ακόμα και μικρόβιο, θα μας δώσει απίστευτες γνώσεις και ιδέες, ίσως αλλάξει και το πώς βλέπουμε τον κόσμο και τη θέση μας σε αυτόν.

Στην φωτογραφία φαίνονται τέσσερις σφαίρες. Η Γη, η Ευρώπη, και ο συνολικός υδάτινος όγκος της καθεμιάς. Λοιπόν στην μικρή Ευρώπη υπάρχει περισσότερο νερό από ότι σε όλη τη Γη. Πρέπει να αρχίσουμε σοβαρή εξερεύνηση σε εκείνα τα μέρη, πρέπει!

If we can figure out a way of putting a probe through [Europa’s] ice — and the ice may be hundreds of yards thick, it could be very difficult to do this — but if we could put a probe down that could melt its way through the ice, and then send out little submarines, who knows what we could find down there. It would be fascinating to go look. I think we have no choice but to go look. We must do it.

via

Από τη μέρα, στη νύχτα.

Πρότεινα χτες να βάλεις για desktop την έγχρωμη φωτογραφία από το συνέδριο Σολβέ, αλλά σήμερα έχω να προτείνω κάτι πιο φωτογενές. Ένα τεράστιο κολάζ με τη Γη όπως φαίνεται από δορυφόρο. Ιστορικά, η NASA έχει δημοσιεύσει διάφορες τέτοιες φωτογραφίες, με τις πιο πρόσφατες το καλοκαίρι να φτάνουν κάτι εξωφρενικές αναλύσεις, 8000×8000 και 12000×12000! Μπορείς να ζουμάρεις και να δεις την Ελλάδα πεντακάθαρα, πχ. Αλλά ενώ εκείνες οι φωτογραφίες δείχνουν σε όλο τον πλανήτη μέρα, αυτές που δημοσιεύει σήμερα δείχνουν νύχτα.  Εμένα με κέρδισαν το κλιπάκι που δείχνει τη σφαίρα μας να γυρίζει (30sec και 55MB, αξίζει), και αυτή (κλικ για να τη δεις τεράστια):

Τι ωραίο πράγμα οι φωτογραφίες της Γης από το διάστημα! Το γιατί, το συνοψίζει καταπληκτικά ο Καρλ Σέιγκαν σε τρία λεπτά.

From this distant vantage point, the Earth might not seem of any particular interest. But for us, it’s different. Look again at that dot. That’s here. That’s home. That’s us. On it everyone you love, everyone you know, everyone you ever heard of, every human being who ever was, lived out their lives. The aggregate of our joy and suffering, thousands of confident religions, ideologies, and economic doctrines, every hunter and forager, every hero and coward, every creator and destroyer of civilization, ever king and peasant, every young couple in love, every moth and father, hopeful child, inventor and explorer, every teacher of morals, every corrupt politician, every “superstar,” every “supreme leader,” every saint and sinner in the history of our species lived there—on a mote of dust suspended in a sunbeam.
The Earth is a very small stage in a vast cosmic arena. Think of the rivers of blood spilled by all those generals and emperors so that, in glory and triumph, they could become momentary masters of a fraction of a dot. Think of the endless visited by the inhabitants of one corner of this pixel the scarcely distinguishable inhabitants of some other corner, how frequent their misunderstandings, how eager they are to kill one another, how fervent their hatreds.

Our posturings, our imagined self-importance, the delusion that we have some privileged position in the Universe, are challenged by this point of pale light. Our planet is a lonely speck in the great enveloping cosmic dark. In our obscurity, in all this vastness, there is no hint that help will come from elsewhere to save us from ourselves.

The Earth is the only world known so far to harbor life. There is nowhere else, at least in the near future, to which our species could migrate. Visit, yes. Settle, not yet. Like it or not, for the moment the Earth is where we make our stand.

It has been said that astronomy is a humbling and character-building experience. There is perhaps no better demonstration of the folly of human conceits than this distant image of our tiny world. To me, it underscores our responsibility to deal more kindly with one another, and to preserve and cherish the pale blue dot, the only home we’ve ever known.

Πόσο μεγάλο είναι το ηλιακό μας σύστημα;

Εδώ φαίνεται πόσο μεγάλος είναι ο Ήλιος, αλλά και οι πλανήτες. Κάνε κλικ πάνω στην εικόνα για να τη δεις σε μεγάλη ανάλυση και να διαβάζονται όλα. Πρόσεξε την αναλογία υδρογόνου και ηλίου. Και μόνο από αυτό μπορεί να καταλάβει κανείς πως ο Ήλιος μας βρίσκεται περίπου στο μέσο της ηλικίας του. Επίσης, να προσπαθήσω να δώσω μια καλύτερη αίσθηση του τι σημαίνει “1,3 εκατομμύρια Γες (Earths) χωράνε σε έναν Ήλιο”: Ένα φλυτζάνι γεμάτο μέχρι τη μέση περίπου (ας πούμε 65%) με αλάτι, έχει μέσα 1,3 εκατομμύρια κόκκους.

Και μιας και στην εικόνα εμφανίζεται και ο Πλούτωνας, μπορείς να κάνεις και σύγκριση με τους άλλους πλανήτες-νάνους. Τέλος, αν ξαφνικά σου φαίνεται υπερβολικά μεγάλος ο ήλιος μας, θυμίσου και αυτό.

viahttps://i0.wp.com/www.embracingthenerd.com/wp-content/uploads/2011/02/the_sun31.jpg

Νέα από το Messenger στον Ερμή.

Έχω αναφέρει ξανά το Messenger, το σκάφος που έστειλε η NASA στον Ερμή το 2004. Ε, ακόμα μας στέλνει δεδομένα και τα επεξεργαζόμαστε. Αν σε ενδιαφέρουν τα νεότερα, πάρε μια γεύση εδώ.

Συγκεκριμένα το Messenger ανίχνευσε υδρογόνο (μια σαφή ένδειξη παρουσίας νερού) σε κρατήρες στους πόλους του Ερμή – εκεί όπου τα τηλεσκόπια είχαν «δει» τις φωτεινές κηλίδες. Οι ίδιες κηλίδες εντοπίσθηκαν επίσης στη «χαρτογράφηση» της επιφάνειας του πλανήτη με λέιζερ – αν και ορισμένα σημεία τους φάνηκαν να είναι πιο σκούρα.

Στη φωτογραφία πάνω, στιγμιότυπο από την συναρμολόγηση του Messenger, τον Μάρτιο του 2004. Περισσότερες και πολύ εντυπωσιακές, εδώ.