Βρήκαμε ζωή στην τροπόσφαιρα. Αλλά για να δούμε…

ΣΤΗΝ ΤΡΟΠΟΣΦΑΙΡΑ! Σχεδόν είκοσι χιλιόμετρα πάνω από την επιφάνεια της Γης. Το λέει εδώ (εγώ έμαθα την είδηση από εδώ)

Το πρώτο πράγμα που σκέφτηκα όταν το διάβασα, ήταν αυτό το απόσπασμα του Cosmos, για τις πιθανές μορφές ζωής στην ατμόσφαιρα του Δία που είχε φανταστεί ο Καρλ Σέιγκαν:

Πάντως, είκοσι χιλιόμετρα, δεν είναι τόσο μακριά από το υπόλοιπο γήινο οικοσύστημα. Οι ερευνητές εξέτασαν το DNA των οργανισμών (έχουν DNA δηλαδή), και είναι σαφές πως στην καλύτερη περίπτωση πρόκειται για μορφές ζωής που εκ των υστέρων προσαρμόστηκαν σε μια ζωή στα σύνεφα, ενώ το πιθανότερο είναι να πρόκειται για οργανισμούς που απλά τους σηκώνει ο αέρας. Για την ακρίβεια, η μελέτη δηλώνει ξεκάθαρα:

Whether the microorganisms routinely inhabit this portion of the atmosphere – perhaps living on carbon compounds also found there – or whether they were simply lofted there from the Earth’s surface isn’t yet known. The finding is of interest to atmospheric scientists, because the microorganisms could play a role in forming ice that may impact weather and climate. Long-distance transport of the bacteria could also be of interest for disease transmission models.

Παρένθεση-ελαφρά-εκτός-θέματος-αλλά-χρήσιμη: Για σύγκριση, ο Φέλιξ Μπάουμγκαρτνερ πήδηξε από τη στρατόσφαιρα, 40 χιλιόμετρα από την επιφάνεια. Και είναι εδώ καλή ευκαιρία να γράψω ότι η ατμόσφαιρα τελειώνει “επισήμως” στα 600 χιλιόμετρα. ο ISS είναι σε τροχιά περίπου στα 350, ο MIR ήταν στα 400, και το Hubble είναι στα 600. Οι δορυφόροι του GPS όμως, είναι σε τροχιά στα 20.000 χιλιόμετρα (ολοκληρώνουν μια περιστροφή κάθε 12 ώρες), και οι τηλεπικοινωνιακοί δορυφόροι που αιωρούνται πάντα πάνω από το ίδιο σημείο της Γης καθώς αυτή περιστρέφεται, έχουν αυτή την ιδιότητα ακριβώς επειδή βρίσκονται σε τροχιά στα 35.000 χιλιόμετρα. Το φεγγάρι είναι πολύ πιο μακριά, στα 384.000 χιλιόμετρα -και γι’ αυτό κάνει ένα μήνα για να ολοκληρώσει μια περιστροφή.

Τέλος παρένθεσης, επιστροφή στα βακτήρια της τροπόσφαιρας, και πάμε να δούμε τα πιο χαρακτηριστικά σημεία του press release:

The researchers also saw strong evidence that the hurricanes had a significant impact on the distribution and dynamics of microorganism populations.

Αυτό είναι πολύ ενδιαφέρον. Για να δούμε παρακάτω.

The study showed that viable bacterial cells represented, on average, around 20 percent of the total particles detected in the size range of 0.25 to 1 microns in diameter. By at least one order of magnitude, bacteria outnumbered fungi in the samples, and the researchers detected 17 different bacteria taxa – including some that are capable of metabolizing the carbon compounds that are ubiquitous in the atmosphere – such as oxalic acid.

Οπότε είναι πολλές μορφές ζωής, βακτήρια, μύκητες, χαμός. Και είναι επίσης πιθανό να μπορούν όχι μόνο να επιβιώνουν στα 20 km, αλλά και να δραστηριοποιούνται κανονικά. Ακόμα δεν ξέρουμε, όμως.

The microorganisms likely reach the troposphere through the same processes that launch dust and sea salt skyward. “When sea spray is generated, it can carry bacteria because there are a lot of bacteria and organic materials on the surface of the ocean,” Nenes said.

For the future, the researchers would like to know if certain types of bacteria are more suited than others for surviving at these altitudes. The researchers also want to understand the role played by the microorganisms – and determine whether or not they are carrying on metabolic functions in the troposphere.

“For these organisms, perhaps, the conditions may not be that harsh,” said Konstantinidis. “I wouldn’t be surprised if there is active life and growth in clouds, but this is something we cannot say for sure now.”

Τελικά το πιο σημαντικό κομμάτι φαίνεται να συνοψίζεται στις τελευταίες δύο παραγράφους:

Other researchers have gathered biological samples from atop mountains or from snow samples, but gathering biological material from a jet aircraft required a novel experimental setup. The researchers also had to optimize protocols for extracting DNA from levels of biomass far lower than what they typically study in soils or lakes.

“We have demonstrated that our technique works, and that we can get some interesting information,” Nenes said. “A big fraction of the atmospheric particles that traditionally would have been expected to be dust or sea salt may actually be bacteria. At this point we are just seeing what’s up there, so this is just the beginning of what we hope to do.”

Σημειώνω και ότι στην ερευνητική ομάδα του πανεπιστημίου της Τζόρτζια περιλαμβάνονται δύο Έλληνες, οι οποίοι δουλεύουν με τη NASA.

Είναι λίγο κρίμα ότι η αναδημοσίευση της είδησης στο Gizmodo, αφήνει πάρα πολλές λεπτομέριες της μελέτης αδιευκρίνιστες. Θα είχα γράψει εντελώς διαφορετικό κείμενο αν δεν είχα ανατρέξει στην πηγή, γεμάτος ενθουσιασμό και χαρά (και βεβαιότητα) που βρήκαμε ολόκληρο οικοσύστημα εκεί πάνω, ανεξάρτητο από όσα συμβαίνουν στην επιφάνεια του πλανήτη. Πράγμα που θα ήταν εντελώς ανακριβές και λάθος, βεβαίως.

Θα ήταν καταπληκτικό πάντως να ανακαλύψουμε ότι όντως υπάρχει ανεξάρτητο οικοσύστημα στα σύννεφα. Μετά, θα μου φαίνεται ακόμα πιο απίθανο να μην έχει ζωή στην Ευρώπη, ή στον Τιτάνα. Και αν είναι τόσο γεμάτο ένα ηλιακό σύστημα, είναι δυνατόν να μην είναι τα περισσότερα;

Ας μη βιάζομαι όμως.

Advertisements

Φωτογραφίες από πάνω.

Για τα προηγούμενα 29 χρόνια, ο δορυφόρος Landsat 5 τραβούσε φωτογραφίες της Γης. Μιλάμε για 150.000 περιστροφές και 2.5 εκατομμύρια φωτογραφίες, πράγμα εντυπωσιακό, αν λάβουμε υπόψη πως ο δορυφόρος είχε σχεδιαστεί για τριετή αποστολή. Και διπλά εντυπωσιακό αν σκεφτούμε και πως ο Landsat 6 που θα τον διαδεχόταν δεν κατάφερε να μπει σε τροχιά και να λειτουργήσει το 1993.

Γερό μηχάνημα ο Landsat 5.

Τώρα όμως που έπαθε μη επισκευάσιμη βλάβη και τερματίζεται η αποστολή του, κρατάει τα μπόσικα ο Landsat 7 (σε τροχιά από το 1999), και περιμένουμε και τον Landsat 8, που έχει προγραμματιστεί για εκτόξευση μέσα στον Φεβρουάριο.

Κοίτα το Λας Βέγκας το 1984, και το 2009. Πώς μεγάλωσε.

Θυμίσου και τις κάπως ερασιτεχνικότερες φωτογραφίες της Ελλάδας που τράβηξε ο αστροναύτης φέτος.

Όσο σκέφτομαι πάντως ότι κάποτε οι αεροφωτογραφίες ήταν αυστηρά στρατιωτική υπόθεση… άλλος κόσμος.

via

Ο Τιτάνας είναι πιο σαν τη Γη απ’ ό,τι νομίζαμε.

Ο Τιτάνας είναι με τεράστια διαφορά ο μεγαλύτερος δορυφόρος του Κρόνου (η φωτογραφία τον δείχνει σε κλίμακα). Και ξέραμε εδώ και χρόνια ότι έχει ατμόσφαιρα, καθώς και ότι αυτή αποτελείται από υδρογονάνθρακες. Κυρίως φυσικό αέριο δηλαδή, που όμως στους -178 βαθμούς Κελσίου δεν είναι αέριο. Ο Τιτάνας έχει θάλασσες, και κανονικό καιρό με εποχικές βροχοπτώσεις. Απλά αντί για νερό βρέχει μεθάνιο. Το νερό στους -178 βαθμούς (αυτή είναι η μέση θερμοκρασία στην επιφάνεια του Τιτάνα) δεν είναι απλά πάγος, είναι σκληρό σα βράχος.

Τον Σεπτέμβριο του 2012, το σκάφος Cassini της NASA (που ονομάζεται έτσι από τον Ιταλό αστρονόμο του 17ου αιώνα) μπόρεσε να δει μέσα από τα πυκνά σύννεφα της ατμόσφαιρας και συμπλήρωσε μερικά ενδιαφέροντα κομμάτια σε αυτό το παζλ. Μεταξύ άλλων, η NASA δημοσίευσε και αυτή τη φωτογραφία:

Φαίνεται ξεκάθαρα ένα μεγάλο ποτάμι. Είναι 20 φορές μικρότερο από το Νείλο. Και με τα καινούρια στοιχεία, ο Τιτάνας φιλοξενεί το μεγαλύτερο υγρό σύστημα που έχουμε βρει μέχρι στιγμής έξω από τη Γη.

Οργανικά μόρια, υγρό στοιχείο, εποχικοί κύκλοι. Μόνο η χαμηλή θερμοκρασία φαίνεται να στέκεται εμπόδιο στην ανάδυση ζωής και σ’ εκείνη τη γωνιά του ηλιακού μας συστήματος. Από την άλλη μεριά, συνεχώς ανακαλύπτουμε πως η ζωή είναι πολύ πιο ευέλικτη απ’ όσο νομίζαμε.

Ακόμα προτιμάω την εξερεύνηση στην Ευρώπη πάντως.

Η Ελλάδα από το διάστημα, το 2013.

Τον τελευταίο καιρό αρκετοί αστροναύτες του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού (ISS) ασχολούνται με τη φωτογραφία, και μπράβο τους, γιατί από εκεί πάνω έχουν φοβερή θέα και μας αρέσει κι εμάς να παίρνουμε μια γεύση. Ο πιο δραστήριος φωτογράφος αυτή την περίοδο φαίνεται πως είναι ο 53χρονος Καναδός Κρις Χάντφιλντ. Χθες, την ώρα του break, ο ISS περνούσε πάνω από την Ελλάδα. Ορίστε τι φωτογραφίες ανέβασε στο twitter ο Κρις:

Θυμίσου και το καταπληκτικό βίντεο που γύρισαν κάτι άλλοι αστροναύτες του διαστημικού σταθμού τις προάλλες.

Μια ιδέα για τις καλλιέργειες του μέλλοντος.

Να καλλιεργούμε μέσα στις λίμνες! Κάτι ανάμεσα σε μέσα και πάνω, για την ακρίβεια. Περισσότερες πληροφορίες εδώ.

Σε πρώτη ανάγνωση, μου φαίνονται πιο βιώσιμα και ευέλικτα τα σχέδια για καλλιέργειες σε μεγάλα ειδικά κατασκευασμένα κτίρια. Θα δούμε. Το βίντεο πάντως φάνηκε αρκετά πειστικό.

Οι εξισώσεις που συναντάμε στη μέρα μας.

 

Ξαναδιάβασα ένα πολύ ωραίο και ενδιαφέρον κείμενο που είχε δημοσιευθεί στο newscientist.com (να και μια ελληνική μετάφραση -αν και με μικροδιαφορές εδώ κι εκεί). Μιλάει για μερικές από τις σημαντικότερες εξισώσεις των τελευταίων 150 ετών και το πώς επηρεάζουν την καθημερινότητά μας στα πιο απλά πράγματα. Συγκεκριμένα αναφέρονται οι μετασχηματισμοί Φουριέ, η κυματική εξίσωση, οι εξισώσεις του Μάξγουελ για τα ηλεκτρομαγνητικά κύματα, και η κυματοσυνάρτηση του Σρέντινγκερ.

Για να σε βάλω στο κλίμα, ορίστε τι έχει πει ο Ρίτσαρντ Φάινμαν για τις εξισώσεις του Μάξγουελ:

“Βλέποντας την ιστορία της ανθρωπότητας αποστασιοποιημένα -πες σε δέκα χιλιάδες χρόνια από σήμερα- δεν υπάρχει αμφιβολία πως το πιο σημαντικό γεγονός του 19ου αιώνα θα θεωρείται η ανακάλυψη των νόμων της ηλεκτροδυναμικής από τον Μάξγουελ.”

Σε πρώτη ανάγνωση, μπορεί να φανεί κάπως πομπώδης, βιαστική, ή και υπεροπτική δήλωση. Να μερικά επιχειρήματα για τη στηρίξουν, παρμένα από το κείμενο του New Scientist:

You haven’t even got out of bed, and already at least six mathematical equations have influenced your life. The memory chip that stores the time in your clock couldn’t have been devised without a key equation in quantum mechanics. Its time was set by a radio signal that we would never have dreamed of inventing were it not for James Clerk Maxwell’s four equations of electromagnetism. And the signal itself travels according to what is known as the wave equation.

Step into the shower and you benefit from equations used to regulate the water supply. Your breakfast cereal comes from crops that were bred with the help of statistical equations. Drive to work and your car’s aerodynamic design is in part down to the Navier-Stokes equations that describe how air flows over and around it. Switching on its satnav involves quantum physics again, plus Newton’s laws of motion and gravity, which helped launch the geopositioning satellites and set their orbits.

Το καλύτερο απόσπασμα κατά τη γνώμη μου βέβαια είναι αυτό:

By 1864 Maxwell had written down four equations for the basic interactions between the electrical and magnetic fields. Two tell us that electricity and magnetism cannot leak away. The other two tell us that when a region of electric field spins in a small circle, it creates a magnetic field, and a spinning region of magnetic field creates an electric field.

But it was what Maxwell did next that is so astonishing. By performing a few simple manipulations on his equations, he succeeded in deriving the wave equation and deduced that light must be an electromagnetic wave. This alone was stupendous news, as no one had imagined such a fundamental link between light, electricity and magnetism. And there was more. Light comes in different colours, corresponding to different wavelengths. The wavelengths we see are restricted by the chemistry of the eye’s light-detecting pigments. Maxwell’s equations led to a dramatic prediction – that electromagnetic waves of all wavelengths should exist. Some, with much longer wavelengths than we can see, would transform the world: radio waves.

Λέει και άλλα, ειδικά τις πολλές εφαρμογές των μετασχηματισμών Φουριέ, τις βρίσκω πολύ εντυπωσιακές. Από αφαίρεση θορύβου στους παλιούς δίσκους μουσικής, έως τις αντισεισμικές κατασκευές και τη μελέτη του DNA. Ή την ψηφιακή συμπίεση των φωτογραφιών.

Καλή ανάγνωση.

Τα σημαντικότερα επιστημονικά νέα που θα δούμε το 2013.

Ή τουλάχιστον μια πρόβλεψη 15 τέτοιων, που κάνει το Popular Science. Εδώ. Και στα μισά να πέφτει μέσα, θα ζήσουμε μια πολύ ενδιαφέρουσα χρονιά, με κομήτη πιο φωτεινό από την πανσέληνο, ιδιωτικές αποστολές στο φεγγάρι, φορετούς υπολογιστές (στη φωτογραφία, ο Σέργκεϊ Μπριν φοράει Google Glasses), αλλά και FDA-approved ηλεκτρονικά μάτια που θα θεραπεύσουν ορισμένες μορφές τύφλωσης.

2013, bring it on!

Ρολλερκόστερ στις πόλεις αντί για τραμ. Bring it on!

Το πρώτο πραγμα που σκέφτηκα ήταν οι τσουλήθρες στα γραφεία της Google. Αλλά αυτό εδώ φαίνεται καλύτερο.

Η έλλειψη κινητήρα καθιστά τους συρμούς εξαιρετικά ελαφρείς, οπότε η ενέργεια που απαιτείται για την ώθησή τους είναι μικρή και οι εκπομπές τους μηδαμινές. Επιπλέον, δεν απαιτούν τη δαπανηρή, ογκώδη υποδομή που συνοδεύει συνήθως την κατασκευή νέων σιδηροδρομικών γραμμών.
«Είναι μάλλον το απόλυτο σύστημα εξοικονόμησης ενέργειας στις μαζικές μεταφορές» λέει ο κ. Σούντα.

Θυμίζω ότι τα “κανονικά” ρολλερκόστερ των λούνα παρκ δεν έχουν κινητήρες, ακριβώς επειδή τσουλάνε από τη φόρα που έχουν κατεβαίνοντας. Το κόλπο είναι να σχεδιάσεις έξυπνα τη διαδρομή, ώστε να έχει αποδοτική εναλλαγή ανηφόρας, ευθείας και κατηφόρας. Εξάλλου το πρώτο “σύγχρονο” ρολλερκόστερ κατασκευάστηκε το 1885, ενώ υπάρχουν αναφορές και σε παλαιότερα, το 1812 ή και τον δέκατο όγδοο αιώνα.

Πλάκα θα είχε να δούμε τέτοια στους δρόμους, όπως γράφει το άρθρο. Βέβαια το θέμα βρίσκεται υπό μελέτη ακόμα. Υπάρχουν και άλλες φωνές, θα δούμε.

«Από την άποψη της απλότητας και της φιλικότητας προς το περιβάλλον η ιδέα ενός οχήματος σαν τον τρενάκι του λούνα παρκ για τη μεταφορά των ανθρώπων είναι ελκυστική» λέει ο Τακαγιούκι Μορικάουα του Πανεπιστημίου της Ναγκόγια. «Ωστόσο πρόσφατα έχουν βγει τρένα που μπορούν να αναπαράγουν ενέργεια όταν φρενάρουν ή όταν κατεβαίνουν κατηφόρες, επομένως νομίζω ότι είναι απαραίτητο να εξετάσουμε καλά ποιο από τα δύο είναι πιο αποτελεσματικό».

Πώς αλλάξαμε τα φώτα στο σιτάρι.

Η συστηματική καλλιέργεια του σιταριού είναι αναμφισβήτητα ένας από τους βασικούς λόγους που ο άνθρωπος κατόρθωσε να αναπτυχθεί τόσο πολύ, εκεί στα τέλη της προϊστορίας. Για να μην πω και για τη συμβολική αξία του ψωμιού σαν τροφή, ή για τις τεχνολογικές καινοτομίες που ήρθαν με αφορμή το αλεύρι (υδρόμυλοι κλπ).

Φαίνεται ωστόσο πως δεν είναι όλα ρόδινα. Διάβασα αυτό το κείμενο και σίγουρα με έβαλε σε σκέψεις, σκοπεύω να κοιτάξω το θέμα λίγο καλύτερα. Περιληπτικά, κερδίζει έδαφος σιγά σιγά η σκέψη πως με τις διασταυρώσεις που κάναμε στο σιτάρι μετά το 1950 (και που εν πολλοίς οφείλονται για την πράσινη επανάσταση και για την αύξηση παραγωγής που κατάφερε να θρέψει τον αυξανόμενο παγκόσμιο πληθυσμό) φτιάξαμε άθελά μας έναν σπόρο πιο δύσπεπτο, που ίσως να οφείλεται και για διάφορα προβλήματα υγείας.

Back in the 1950s, scientists began cross-breeding wheat to make it hardier, shorter, and better-growing. This work, which was the basis for the Green Revolution — and one that won U.S. plant scientist Norman Borlaug the Nobel Prize — introduced some compounds to wheat that aren’t entirely human friendly.

Μερικοί προβληματισμοί γύρω από το διάβασμα της σκέψης.

Το θέμα ακούγεται εκτός τόπου και χρόνου, ε; Δεν είναι καθόλου. Τα BCI (brain-computer interface) έχουν βελτιωθεί, και το κόστος έχει πέσει δραματικά. Με 300€ μπορεί ο καθένας σήμερα να αγοράσει μια συσκευή που φοράει στο κεφάλι, και μετά από σύντομο calibration της συσκευής να ελέγχει το PC με τη σκέψη. Απλά καταπληκτικό.

Τα προβλήματα ξεκινάνε μόλις καταλαγιάσει ο πρώτος ενθουσιασμός, και συνειδητοποιήσει κανείς ότι ένα τέτοιο μηχάνημα μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για άλλα πράγματα, πιο σκοτεινά, και μάλιστα με την ευκολία που “σπάνε” τα κλειδώματα των προγραμμάτων στα Windows, ή με την ευκολία που τα Android apps μπορούν να συλλέξουν προσωπικά δεδομένα από το κινητό. Κάνε ένα διάλειμμα και δες αυτό το δεκάλεπτο TED talk, που γυρίστηκε πριν 2 χρόνια.

Και σίγουρα το τοπίο δεν έμεινε στάσιμο αυτά τα χρόνια. Το κείμενο που πέτυχα εδώ, περιγράφει ένα πείραμα που πραγματοποίησαν πρόσφατα επιστήμονες. Σε αυτό, μπόρεσαν να διαβάσουν τη σκέψη εθελοντών, και να μάθουν πράγματα όπως τα PIN τους, αριθμούς λογαριασμών, κλπ. Τι θα γίνει λοιπόν, μόλις τέτοιες τεχνολογίες είναι εξίσου συνηθισμένες με τις κάμερες των κινητών;

Moving forward, this brain hack can only improve in efficacy as BCIs become cheaper, more accurate, and thus more extensively used. Really, your only defense is to not think about the topic — but if you’re proactively on the defensive, then the hacker has already messed up. The only viable solution that I can think of is to ensure that you don’t use your brain-computer interface with shady software, brain malware — but then again, in a science-fictional future, isn’t it almost guaranteed that the government would mandate the inclusion of brain-hacking software in the operating system itself?

Οπότε τι κάνουμε; Δεν ξέρω, αλλά θυμάμαι αυτό που γράφει ο Στήβεν Χώκινγκ στο Χρονικό του Χρόνου. Μιλάει βέβαια για κάτι άλλο που μου διαφεύει, αλλά ταιριάζει και εδώ, οπότε το παραθέτω (από μνήμης):

Δε λέω ότι καλώς θα γίνει. Απλά μου φαίνεται αναπόφευκτο ότι θα γίνει. Είναι λοιπόν συνετό να αρχίσουμε να σκεφτόμαστε πώς θα αντιμετωπίσουμε την κατάσταση.